fa برآورد و تحلیل تابع اشتغال برحسب سطح سواد و پیش‌بینی اشتغال تا سال 1400 اقتصاد و جمعیت نیروی انسانی human force and population economics پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">&nbsp;در دو دهه اخیر، نرخ بیکاری دانش‌آموختگان دانشگاهی از نرخ بیکاری نیروی کار کم‌سواد به &rlm;طور شتابان پیشی گرفته است. در پژوهش حاضر، عوامل موثر بر تقاضای نیروی کار برحسب سطح سواد (دارای آموزش عالی و فاقد آموزش عالی) شناسایی می‌شوند. نتایج برآورد الگوی پویا با استفاده از داده‌های آماری سال‌های 1396-1365 به روش گشتاورهای تعمیم‌یافته چندمعادله‌ای نشان می‌دهد تولید ناخالص داخلی غیرنفتی، دستمزدهای نسبی، هزینه نیروی کار نسبت به سرمایه، و سرمایه سرانه اثر معناداری بر تقاضای نیروی کار برحسب سطح سواد دارند. نتایج برآورد الگو نشان می‌دهد، سرعت تعدیل نیروی کار به سمت سطح مطلوب برای نیروی کار دارای آموزش عالی کندتر از نیروی کار فاقد آموزش عالی است. تولید ناخالص داخلی غیرنفتی اثر مثبت و معناداری بر تقاضای نیروی کار دارد و این تاثیر برای نیروی کار دارای آموزش عالی بیش&lrm;تر است. همچنین، ضریب منفی و معنادار متغیر دستمزدهای نسبی بیانگر آن است که نیروی کار دارای آموزش عالی و فاقد آموزش عالی جانشین هستند و در نتیجه، اجرای سیاست‌های یارانه دستمزد و معافیت حق بیمه سهم کارفرما برای استخدام دانش‌آموختگان دانشگاهی اثر مثبت و معناداری بر اشتغال نیروی کار دارای آموزش عالی دارد. همچنین، ضریب منفی و معنادار متغیر هزینه نیروی کار نسبت به سرمایه نشانگر آن است که نیروی کار و سرمایه جانشین هستند و اجرای سیاست‌هایی که به افزایش هزینه نیروی کار نسبت به سرمایه منجر شود، به کاهش اشتغال منتهی می‌شود. در نهایت، پیشرفت فناوری از راه افزایش سرمایه سرانه اثر مثبت و معناداری بر اشتغال نیروی کار دارای آموزش عالی، و اثر منفی و معناداری بر اشتغال نیروی کار فاقد آموزش عالی دارد.</div> <div style="text-align: justify;">The highly-educated labor force unemployment rate rapidly overtook the unemployment rate of the less-educated workers for the last two decades. This paper focuses on the factors which affect labor demand&nbsp;<br> considering the level of education using the data from 1986 to 2017.&nbsp;<br> Results based on the Multiple-Equation Generalized Method of Moments estimator demonstrate that non-oil GDP, relative wages, capital-labor ratio,&nbsp;and labor costs&ndash;capital costs ratio have a significant impact on labor&nbsp;demand in terms of education level. Also, it is demonstrated that the highly-educated labor force can adjust to its desired level at a slower pace than the less educated workforce. Furthermore, it is denoted that non-oil GDP affects labor demand in a positive and significant way with more impact on the workers with higher education. Other findings indicate that in Iran&rsquo;s&nbsp;labor market, highly-educated labor force and workers without college/university degree are substitutes, hence policies like wage subsidies and employer insurance exemption for employing higher education graduates can stimulate labor demand for a highly-educated workforce in a positive and significant manner. On the other hand, as it is found that labor and&nbsp;capital are substitutes, policies that make labor costlier than capital may&nbsp;result in employment reduction. Finally, the technological progress that arises from increases in capital per capita has a positive and significant&nbsp;effect on the labor force with higher education, but it influences less-educated labor employment negatively and significantly.</div> تقاضای نیروی کار دارای آموزش عالی, هزینه‌های تعدیل, سرمایه‌بری, پیشرفت فناوری, روش گشتاورهای تعمیم‌یافته چندمعادله‌ای, سیاست‌های فعال بازار کار Highly-Education Labor Demand, Adjustment Costs, Capital Intensive, Technological Progress, Multiple-Equation GMM, Active Labor Market Policies. 59 90 http://eprj.ir/browse.php?a_code=A-10-1625-1&slc_lang=fa&sid=1 Alireza Amini علیرضا امینی ar.amini@iauctb.ac.ir 10031947532846008355 10031947532846008355 Yes Associate Professor, Faculty of Economics and Accounting, Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran دانشیار دانشکده اقتصاد و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی Behnam Nikbin بهنام نیک بین nikbin.behnam@atu.ac.ir 10031947532846008356 10031947532846008356 No M.A. in Economic Development and Planning, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran. دانش‌آموخته کارشناسی ارشد توسعه اقتصادی و برنامه‌ریزی دانشگاه علامه طباطبایی